جواب پرسش های نمونه صفحه 60 درس 6 تاریخ دهم ایران و جهان باستان

کوهستان‌های صخره‌ای و دشت‌های کوچک میان آن‌ها مانع از شکل‌گیری یک حکومت متمرکز بزرگ در آغاز کار شد و زمینه را برای پیدایش دولت‌شهرهای مستقل فراهم کرد؛ همچنین سواحل طولانی و خلیج‌های مناسب نیز شرایط را برای دریانوردی، ارتباط با دیگر تمدن‌ها و توسعه اقتصادی آن‌ها مهیا ساخت

علل: رقابت و زیاده‌خواهی دولت‌شهرهای آتن و اسپارت برای کسب قدرت بیشتر و تقسیم شدن شهرهای یونانی به دو گروه رقیب به رهبری این دو دولت‌شهر. پیامدها: تضعیف شدید یونان، طولانی شدن جنگ‌ها به دلیل دخالت و کمک‌های مالی پنهانی حکومت هخامنشی به اسپارت، و در نهایت پیروزی اسپارت و پایان یافتن این جنگ‌ها

تکیه بر استدلال‌های عقلانی و منطقی، استفاده از روش علمی و خردورزی برای بررسی پدیده ها (به جای توجیهات ماورایی و دینی)، و بهره‌گیری و الهام گرفتن از دستاوردهای علمی تمدن‌های کهن مانند مصر، بین‌النهرین و ایران

میزان مشارکت مردم در حکومت: در یونان و روم (به‌ویژه در دوران جمهوری رم و دولت‌شهر آتن) بخشی از شهروندان (مردان آزاد یا اشراف و عامه مردم از طریق مجالس) در اداره امور و انتخاب مقامات نقش داشتند، در حالی که در مصر و چین باستان حکومت کاملاً در دست فرعون یا امپراتور متمرکز بود و مردم نقشی در قدرت نداشتند.

ساختار نهادهای سیاسی: یونان و روم دارای نهادها، مجالس قانون‌گذاری (مانند سنا) و مقامات انتخابی (مانند کنسول‌ها در روم) بودند، در صورتی که در مصر و چین قدرت به صورت استبدادی و موروثی و بدون نظارت نهادهای مردمی اعمال می‌شد

ساخت بناهای یادبود به افتخار پیروزی‌های نظامی، احداث ساختمان‌های عمومی عظیم مانند آمفی‌تئاتر باشکوه کولوسئوم، و ایجاد شبکه پیشرفته و گسترده‌ای از جاده‌های سنگ‌فرش‌شده همراه با پل‌سازی، تونل‌سازی و برش دادن تپه‌ها

 پادشاهی رم: تاسیس شهر رم در کنار رود تیبر و شکل‌گیری حکومت پادشاهی تا سال ۵۰۹ پیش از میلاد.

جمهوری رم: از سال ۵۰۹ پیش از میلاد با شورش علیه پادشاه آغاز شد و با تسلط بر سراسر ایتالیا و جنگ‌های کارتاژی و توسعه‌طلبی در مدیترانه ادامه یافت تا اینکه در قرن اول قبل از میلاد دچار بحران و جنگ داخلی شد.

امپراتوری روم: از سال ۲۷ پیش از میلاد با پیروزی اکتاویان (آگوستوس) و تمرکز قدرت آغاز شد، در سال ۳۱۳ میلادی دین مسیحیت به رسمیت شناخته شد، در ۳۳۰ میلادی پایتخت به بیزانتوم منتقل شد و سرانجام امپراتوری روم غربی در سال ۴۷۵ میلادی سقوط کرد.