دو جمعیت از یک نوع جاندار در یک محیط زندگی می کنند. یک جمعیت حاصل تولید مثل غیرجنسی و جمعیت دیگر حاصل تولید مثل جنسی این جاندار است. اگر عوامل محیطی (مانند دما، رطوبت، غذا یا تغییر در عوامل زنده محیط مانند گسترش نوعی باکتری بیماری زا) تغییر کنند، پیش بینی می کنید افراد کدام جمعیت، بیشتر در خطر از بین رفتن قرار گیرند؛ چرا؟
با مقایسه دو نوع تولید مثل جنسی و غیرجنسی، مزایا و معایب هر کدام را توضیح دهید.
دو جمعیت از یک جاندار را تصور کنید، یکی حاصل تولیدمثل غیرجنسی (مثل قلمهزدن یا دو نیم شدن) و دیگری حاصل تولیدمثل جنسی (ترکیب گامت نر و ماده).
اگر شرایط محیطی به طور ناگهانی تغییر کند (مثلاً دمای هوا به شدت تغییر کند یا یک بیماری جدید شایع شود)، جمعیتی که حاصل تولیدمثل غیرجنسی است، بیشتر در خطر از بین رفتن قرار دارد.
دلیل:
در تولیدمثل غیرجنسی، همه افراد دقیقاً شبیه به هم (همسان) هستند و ژنهای یکسانی دارند. اگر یک عامل محیطی (مثل بیماری) بتواند یکی از آنها را از بین ببرد، احتمالاً بقیه را هم از بین خواهد برد، چون تنوعی بینشان نیست تا مقاوم باشند.
اما در تولیدمثل جنسی، افراد به دلیل ترکیب ژنهای پدر و مادر، با یکدیگر تفاوت دارند و متنوع هستند. این تنوع باعث میشود که اگر شرایط محیطی تغییر کند یا بیماری شیوع یابد، احتمال اینکه حداقل چند نفر از آنها به آن شرایط مقاوم باشند و زنده بمانند، بسیار بیشتر است.
مقایسه تولیدمثل جنسی و غیرجنسی:
مزایای غیرجنسی: سرعت بالا در افزایش جمعیت، عدم نیاز به جفت، تکثیر با حفظ دقیق ویژگیهای مفید گیاه یا جانور.
معایب غیرجنسی: نبود تنوع بین افراد، خطر انقراض بالا در صورت تغییر ناگهانی محیط.
مزایای جنسی: ایجاد تنوع در افراد، افزایش شانس بقای نسل در برابر تغییرات محیطی و بیماریها.
معایب جنسی: سرعت پایینتر در تکثیر، نیاز به دو فرد (نر و ماده) برای تولیدمثل.