دانلود اپلیکیشن
جست وجوی نقادانه با تکیه بر شواهد و مدارک
قسمتی از متن کتاب «عجائب المقدور فی نوائب تیمور» ابن عربشاه دربارهٔ کشتار مردم اصفهان به دستور تیمور:
»تیمور کسان خویش به ضبط شهر فرستاد، به هر کوی و برزن جمعی از آنان برگماشت و در هر ناحیت و مَحلّت گروهی پراکنده داشت و آنان سر به تبهکاری و دست به آزار اهالی برآوردند. مردم را بنده وار به خدمت گرفتند و آزار و ستم از حد به در بردند. اهل اصفهان که شیوه ی حمیّت داشتند و مرگ را بدان زبونی و خواری ترجیح می نهادند، داستان این تطاول با رئیس خود در میان آوردند و می گفت من شبانگاه طبل می نوازم چون بانگ آن شنیدید هرکس در میهمان خود درآویزد و چنانکه خواهد خون وی بریزد... پاسی از شب بگذشت. بانگ طبل برخاست و باران مرگ بر تیموریان فرو بارید. مردم شهر شش هزار تن از آنان بکشتند... چون شب به پایان آمد تیمور از ماجرا آگاه شد و به دمدمه ی دیو ناپاک از راه برفت... شمشیر خشم برآهیخت و ترکش ستم بگشود و چون سگ گزنده یا پلنگ درنده به شهر درآمد... بفرمود تا جان ها تباه سازند و خون ها بریزند... زندگان را به دست مرگ سپارند و مال ها به یغما ببرند، آبادی ها ویران کنند و کشت ها بسوزند... کودکان کشته برخاک افکنند... نه برسالخورده بخشایند و نه بر خردسال رحمت آرند... بالجمله از شهرنشینان تنی زنده نگذارند.» (ابن عربشاه، عجائب المقدور فی نوائب تیمور، ص 48ــ49)
متن فوق را به دقت بخوانید و به سؤالات زیر پاسخ دهید.
1 به نظر شما متن فوق به عنوان بخشی از یک کتاب تاریخی از نوع تک نگاری، حاوی چه نوع اطلاعاتی است و از چه اهمیتی برخوردار است؟
این متن حاوی اطلاعات مهمی درباره تاریخ سیاسی و اجتماعی، شیوه حکومت‌داری، نحوه خراج‌گیری و سرکوب بی‌رحمانه قیام‌های مردمی است. اهمیت این متن در این است که به عنوان یک تک‌نگاری، با تمرکز بر یک رویداد خاص، جزئیات دقیقی از ابعاد فاجعه‌بار کشتار مردم اصفهان و پیامدهای تلخ و ویرانگر سیاست‌های تیمور را به تصویر می‌کشد.
2 با توجه به متن، آیا نگاه ابن عربشاه نسبت به سیاست های تیمور منتقدانه است؟ به چه دلیل؟
بله، نگاه ابن عربشاه کاملاً منتقدانه و تند است. او برای توصیف تیمور از صفات و تشبیه‌های بسیار منفی مانند «دیو ناپاک»، «پلنگ درنده» و «سگ گزنده» استفاده کرده است. همچنین، با اشاره به اینکه سپاهیان تیمور شهر را ویران کردند و حتی به کودکان کشته شده بر خاک و افراد مسن و خردسال رحم نکردند، عمق ستمگری و قساوت او را به شدت محکوم می‌کند.
1736019749.png)
