استنباط و تحلیل شواهد و مدارک
متن زیر از گلستان سعدی نوشته شده در سال 656 ق است. آن را بخوانید و به پرسش های مربوط به آن پاسخ دهید.
بازرگانی را دیدم که صد و پنجاه شتر بار داشت و چهل بنده و خدمتکار. شبی در جزیره ی کیش مرا به حجره ی خویش آورد. همه شب نیارمید از سخنان پریشان گفتن، که فلان انبازم به ترکستان و فلان بضاعت به هندوستان است و این قباله ی فلان زمین است و فلان چیز را فلان، ضمین. گاه گفتی خاطر اسکندریه دارم که هوایی خوش است. باز گفتی نه ]که[ دریا(ی) مغرب مشوش است. سعدیا، سفر دیگر]م[ در پیش است، اگر آن کرده شود، بقیت عمر خویش به گوشه ای بنشینم. گفتم آن کدام سفر است؟ گفت گوگرد پارسی خواهم بردن به چین که شنیدم قیمتی عظیم دارد و از آنجا کاسه چینی به روم ]آروم[ و دیبای رومی به هند و فولاد هندی به حلب و آبگینه ی حلبی به یمن و بُرد یمانی به پارس و زآن پس ترک تجارت کنم و به دکانی بنشینم.... انصاف از این ماخولیا، چندان فروگفت که بیش طاقت گفتنش نماند. گفت: ]ای سعدی[، تو هم سخن بگوی از آنها که دیده ای و شنیده. گفتم:
آن شنیدستی که در اقصای غور بـارسـالاری بیـفتــاد از ستــور
گفت چشــم تنـگ دنیـا دوست را یا قنـاعت پـرکنـد یا خـاک گـور
(گلستان، ص 370ــ373 )
1 به نظر شما اطلاعات مندرج در این متن در کدام حوزه ی تاریخی کاربرد دارد؟
جغرافیای تاریخی
2 چه تفاوتی میان محتوای این متن و متن های نقل شده در فعالیت های 1 و 3 وجود دارد؟
در این متن گسترش روابط اقتصادی ایران و تنوع کالاها پرداخته شده اما در متن فعالیت 1 اهمیت مدارک و مستندات بحث شده و در متن فعالیت 3 هم دوره ای از تاریخ ایان را بیان کرده است.
3 به نظر شما بر اساس چه استدلالی می توان به این متن به عنوان یک شاهد و مدرک تاریخی استناد کرد؟
اگر موضوع بررسی اوضاع اقتصادی ایران در آن دوره باشد می توان به متن استناد کرد.
4 برداشت آزاد شما از متن چیست؟ استدلال کنید.
در متن به خوبی تنوع کالایی را نشان داده و همچنین امنیت اقتصادی را نیز به خوبی نشان داده است.