جواب ترجمه و سؤالات متن درس صفحه 38 درس 3 عربی دوازدهم انسانی (ثَلاثُ قِصَصٍ قَصيرَةٍ)

سه داستان کوتاه (با تصرف و دستکاری)

احترام کودکان

1 روزی مردی نزد فرستادۀ (پيامبر) خدا نشسته بود و پس از چند لحظه پسرش آمد و به پيامبر (ص) سلام كرد؛ سپس به سوی پدرش رفت و پدر، او را بوسيد و نزد خودش نشانيد. فرستادۀ خدا (ص) از كارش خوشحال شد و پس از اندكی دخترش آمد و به پيامبر (ص) سلام كرد؛ سپس به سوی پدرش رفت؛ ولی [پدر] او را نبوسيد و نزد خودش ننشانيد. پس فرستادۀ خدا (ص) آزرده شد (ناراحت شد) و گفت: «چرا ميان كودكانت فرق می‌گذاری»؟!

2 مرد پشیمان شد و دست دخترش را گرفت و آن را بوسيد و او را نزد خودش نشاند.

شیما دختر حلیمه

1 فرستادهٔ خدا (ص) شیری (رَضاعی) داشت که نام او شیما بود.

2 شیما پیامبر (ص) را در حالی كه خردسال بود در آغوش می‌گرفت و با او بازی می‌كرد و می‌گفت:

3 ای پروردگار ما، محمّد را برای ما نگه دار تا او را در حالی که نوجوانی کم‌سن و سال است ببینیم.

4 و پيامبر در كودكی به او بسيار وابسته بود. روزها گذشت و در غزوۀ (جنگ) حنین در سال هشتم هجری  شیما به دست مسلمانان اسیر شد و به آنها گفت: من خواهر شیری پیامبر (ص) هستم. ولی سخنش را نپذيرفتند و او را نزد فرستادۀ خدا (ص) بردند، پس او را شناخت و وی را گرامی داشت و روپوش بلندش را برايش پهن كرد. (گستراند)؛ سپس او را بر آن نشاند و وی را ميان ماندن همراه او با عزّت يا برگشت به سوی مردمش (قومش) با سلامت و خشنودی اختيار داد. (مخیّر کرد) شیما مردمش (قومش) را برگزيد، پس فرستادۀ خدا (ص) او را آزاد كرد و با عزّت وی را به نزد مردمش (قومش) فرستاد.

5 پس مسلمان شد و از برادرش دفاع کرد و مردمش را به اسلام فراخواند (دعوت کرد) و اخلاق پیامبر (ص) را برایشان بیان کرد و [آنها نیز] مسلمان شدند.

6 پس به [برکت] رحمتی ازسوی خدا با آنان نرمخو شدی، و اگر تندخو و سنگدل بودی، بی‌‌گمان از اطرافت پراکنده می‌شدند.  «آل عمران: 159»

پیرمرد نیکوکار

1 در روزی از روزها انوشیروان کشاورز پیری را دید که نهال گردو می‌کاشت؛ شگفت زده شد و گفت:

2 ای کشاورز، آیا امید داری که زندگی کنی (زنده باشی) تا از میوه‌اش بخوری؟!

3 آیا نمی‌دانی که درخت گردو معمولا میوه نمی‌دهد مگر پس از ده سال‌؟! (تنها پس از ده سال میوه می‌دهد.)

4 پس پیرمرد گفت: دیگران درختانی را کاشتند و ما از میوه‌هایش خوردیم و ما درختانی را می‌کاریم تا دیگران از میوه‌هایش بخورند.

5 پس انوشیروان گفت: آفرین بر تو ای شیخ. (ای پیرمرد، ای بزرگ) و دستور داد که هزار دینار به کشاورز داده شود.

6 کشاورز پیر با خوشحالی گفت: میوه دادن این درخت چقدر سریع است!

7 سخن او انوشیروان را به شگفتی آورد. (انوشیروان از سخن او خوشش آمد.) و دوباره دستور داد هزار دینار دیگر به او داده شود.

8 هیچ کسی نیست که نهالی را بکارد مگر اینکه خدا به اندازه آنچه از ثمر (ميوهٔ) آن درخت بیرون آید، برایش بنویسد. «پیامبر خدا (ص)»

9 آنها در آغاز زندگی جدید خود در حال کاشت [درخت] هستند.

با کمک متن به پرسش های زیر پاسخ بده.

1 هنگامی که شیما در اسارت افتاد به مسلمانان چه گفت؟

قالَتْ لَهُم: إنّی لَأُختُ النَّبیِّ مِنَ الرَّضاعَهِ.

به ایشان گفت: من خواهر رضاعی پیامبرم.

2 در نهایت انوشیروان دستور داد چند دینار به برزگر داده شود؟

أَمَرَ أَنْ یُعْطیٰ لِلْفَلّاح أَلْفَینِ دینارٍ.

دستور داد که که دو هزار دینار به کشاورز داده شود.

3 رسول خدا (ص) از چه چیزی آزرده شد؟

انزَعَجَ رَسولُ اللهِ حینَما رأی لم یُقبّل الرّجلُ إلّا إبنه.

فرستاده خدا هنگامی که دید مرد تنها پسرش را بوسید آزرده شد.

4 برزگر سالخورده چه چیزی را می کاشت؟

کان الفَلّاح یَغْرِسُ فَسیلَهَ جَوْز.

پدر در آغاز پسرش را بوسید.

5 پدر در آغاز چه کسی را بوسید؟

قَبَّلَ الأَبُ إبنه فِی البِدایَهِ.

پدر در آغاز پسرش را بوسید.

6 شیما کیست؟

إنّها أُختُ النَّبیِّ مِنَ الرَّضاعَهِ.

او خواهر شیری پیامبر است.

درست و نادرست را بر حسب واقع شناسایی کن.

1 درست

شیما پس از اینکه پیامبر (ص) او را آزاد کرد قبیله اش را به اسلام فراخواند.

2 درست

اگر پیامبر (ص) تندخو بود مردم از پیرامونش پراکنده می شدند.

3 درست

توجه به کاشت درختان بر هر فردی از ما بایسته است.

4 نادرست

انوشیروان یک صد سال پیش یکی از پادشاهان ایران بود.

5 نادرست

درخت گردو معمولا پس از دو سال بار می دهد.

6 درست

پیامبر (ص) کودکان را دوست می داشت.

آنچه را می آید ترجمه کن؛ سپس مستثنا و مستثنا منه را شناسایی کن.

1 هر چیزی به جز چهره او نابود شدنی است.

مستثنی: وَجهَ

مستثنی منه: کُلُّ شَیءٍ

2 پس همه فرشتگان باهم سجده کردند؛ به جز شیطان که خود را بزرگ یافت و از بی دینان بود[شد].

مستثنی: إبلیسَ

مستثنی منه: المَلائکَهُ

3 هر چشمی روز رستاخیز گریان است، به جز سه چشم: چشمی که در راه خدا بیدار مانده و چشمی که از محارم بر هم نهاده شده و چشمی که از پروای خدا لبریز شده است.

مستثنی: ثَلاثَ أعیُن

مستثنی منه: کُلُّ عَینٍ

4 هر ظرفی با آنچه در آن نهاده شده تنگ می شود، به جز ظرف دانش؛ زیرا به کمک آن فراخ می شود.

مستثنی: وِعاءَ العِلمِ

مستثنی منه: کُلُّ وِعاءٍ

5 هر چیزی به جز ادب هر گاه فراوان شود ارزان می شود؛ زیرا ادب هر گاه زیاد شود پر بها می شود.

مستثنی: الأدَبَ

مستثنی منه: کُلُّ شَیءٍ

6 هم شاگردانم به جز عطیه زبان فرانسه نمی دانند.

مستثنی: الأدَبَ

مستثنی منه: کُلُّ شَیءٍ

7 دانش آموزان به جز یک مسئله [همه] مسایل ریاضی را حل کردند.

مستثنی: مَسأَلَهً

مستثنی منه: مَسائِلَ الرّیاضیّاتِ

عبارات زیر را ترجمه کن.

1 و زندگی دنیا تنها بازی و سرگرمی است.

2 کسی به جز قوم کافران از رحمت خدا ناامید نمی شود.

3 همانا انسان در زیان است به جز آنان که ایمان آوردند و کارهاى نیک انجام دادند.

4 همه دانش آموزان به جز جواد در سالن امتحانات حاضر شدند.

5 در همه مسابقات به جز تنیس روی میز شرکت کردم.

6 کتاب تاریخی به جز منابعش را خواندم.

7 انواع میوه به جز آناناس را خریده ام.