بررسی شواهد و مدارک
پاپ بونیفاس هشتم )1294ــ1302م) که با فیلیپ چهارم (شاه فرانسه از 1285 تا 1314م) اختلاف و درگیری شدیدی پیدا کرده بود، بیانیه مهمی را صادر کرد. این بیانیه یکی از گویا ترین اسناد سیاسی قرون وسطا به شمار می رود. بخش هایی از بیانیۀ مذکور را بخوانید و به پرسش های مربوط به آن پاسخ دهید.
«... ما قاطعانه معتقدیم و کاملاً معترفیم که فقط یک کلیسا... وجود دارد و بیرون از آن، نه رستگاری هست و نه آمرزش گناهان... کلام انجیل بشارت دهنده به ما می گوید که در رمه اش دو شمشیر هست، یکی دینی و دیگری دنیوی... بنابراین هر دو شمشیر روحی و مادی در اختیار کلیسا هستند؛ در واقع یکی به خاطر کلیسا آن را به کار می برد و دیگری به وسیلهٔ خود کلیسا استفاده می شود. یکی در دست روحانی است و دیگری در دست شاهان و شهسواران که فقط به اراده و رضایت ضمنی شمشیر روحانی به کار برده می شود. به علاوه، یک شمشیر وظیفه دارد تابع شمشیر دیگری باشد؛ قدرت دنیوی وظیفه دارد تا از قدرت مذهبی تبعیت کند...
در واقع ما اعلام می کنیم و به صراحت می گوییم همه ی مخلوقات خدا برای رستگاری خود می باید مطیع پاپ رم باشند» (فوگِل، تمدن مغرب زمین، ج1، ص 504).
1 به نظر شما چرا این متن برای مورخان ارزشمند است و در شناخت و تحلیل چه مسائل و موضوعاتی به آنان کمک می کند؟
بیانگر نامحدود بودن قدرت کلیسا می باشد و این که کلیسا دهنده قدرت به شاهان است و در عین حال انتظار دارد که آنان مطیع و گوش به فرمان کلیسا باشند.
2 این متن چه دیدگاه و نگرشی را درخصوص رابطهٔ نهاد مذهب با نهاد سیاست بیان می کند؟
در قرون وسطا حاکمیت کلیسا مطلق بود و کوچکترین سرپیچی شاهان را برنمی تافتند و با استفاده از از حربه مذهب و جهل مردم، پادشاهان را بر سر جایشان می نشاندند.
3 برداشت و قضاوت شما از واژه ی «رمه» و جمله «همه ی مخلوقات خدا برای رستگاری می باید مطیع پاپ رم باشند» در متن بالا چیست؟
رمه، در اصطلاح برای گوسفند کاربرد دارد که معمولا تابع محض هستند، مخلوقات نیز شامل تمامی موجودات اعم از انسان و حیوان است و در واقع مترادف رمه می باشد. اما ما می دانیم که انسان اشرف مخلوقات است. اما در قرون وسطا کلیسا و متولیان آن چنین اعتقادی نداشتند.