1 مولوی در بیت های زیر، بر چه مفهومی تأکید دارد؟
هر دو نی خوردند از یک آبخور
این یکی خالی و آن پر از شکر
دست کان لرزان بُوَد از ارتعاش
وانکه دستی تو بلرزانی ز جاش
هر دو جنبش آفریدۀ حق، شناس
لیک، نتوان کرد این، با آن قیاس
شباهت های ظاهری پدیده ها دلیل بر ارزش یکسان آن ها نیست. یا به تفاوت استعداد درونی پدیده ها اشاره می کند که هر پدیده ای به علت استعداد درونی خود با پدیده مشابه خود متفاوت است. هر چند منبع و تغذیه آن ها از یک جا باشد، نباید با یکدیگر مقایسه شود.
پرهیز از سنجش و قیاس بر مبنای ظاهر و سطحینگری
2 با توجّه به بیت زیر:
»جمله عالم زین سبب گمراه شد
کم کسی ز ابدال حق آگاه شد«
الف مقصود از «ابدال» چه کسانی است؟
مردان حق
ب از نظر شاعر، علّت گمراهی جمله عالم چیست؟
قیاس نادرست و قضاوت بر اساس ظواهر
3 مولوی در بیت زیر، آدمی را از چه چیزی برحذر می دارد؟
چون بسی ابلیس آدم روی هست
پس به هر دستی نشاید داد دست
آدمی را از مدعیان دروغین و شیطان صفت که ظاهرشان شبیه اولیای حق است ولی باطنشان آلوده و ناپاک است ، دور و بر حذر میدارد. یا انسان را با همنشینی با انسان های شیطان صفت و دارای ظاهری انسانی بر حذر دارد.