با راهنمایی دبیر و همفکری، توضیح دهید که انتخاب مکانی در نزدیکی تیسفون برای بنای پایتخت از سوی منصور عباسی و ساخت آن بر اساس سنت شهرسازی ایرانی، چرا برای مورخان نکته ای مهم و معنادار است؟ به نظر شما اهمیت و معناداری این اقدام چیست؟
انتخاب مکانی نزدیک به تیسفون (پایتخت ساسانیان) و استفاده از سنتهای شهرسازی ایران باستان برای ساخت پایتخت جدید عباسیان (بغداد)، از چند جنبه تاریخی اهمیت فراوانی دارد:
نشاندهنده نفوذ و جایگاه والای ایرانیان: برخلاف حکومت اموی که بر پایه تعصبات عربی استوار بود، عباسیان با حمایت و کوشش ایرانیان به قدرت رسیدند. مشارکت صدها معمار، نجار و کارگر که اغلب ایرانی بودند در ساخت پایتخت جدید، نشانگر اتکای عباسیان به تخصص، دانش و نیروی انسانی ایرانیان است.
الگوبرداری از شکوه و نظام کشورداری ساسانی: عباسیان برای تحکیم و تثبیت خلافت خود، نیازمند بهرهگیری از تجربه تمدنهای کهن بودند. بنای پایتخت در مجاورت پایتخت ساسانیان و همچنین اقتباس مستقیم آنها از تشکیلات منظم اداری و دیوانی عهد ساسانی، نشاندهنده تکیه آنان بر تمدن و سنتهای ریشهدار حکومتی ایران باستان است.
پایان سیاست عربگرایی: این اقدام، نمادی آشکار از چرخش رویکرد خلافت و پایان دادن به سیاستهای قومگرایانه پیشین بود که در نتیجه آن، ایرانیان در کنار اعراب از جایگاه ممتازی برخوردار شدند و نقش کلیدی در اداره امور خلافت بر عهده گرفتند.