ای بی خبر بکوش که صاحب خبر شوی
تا راهرو نباشی کی راهبر شوی
ای انسان ناآگاه، تلاش کن تا به آگاهی و شناخت حقایق برسی؛ زیرا تا زمانی که در مسیر عشق شاگردی نکنی و راهرو نباشی، هرگز نمیتوانی به مقام پیشوایی و راهنمایی دیگران دست پیدا کنی.
در مکتب حقایق پیش ادیب عشق
هان ای پسر بکوش که روزی پدر شوی
آگاه باش ای انسان خام و بیتجربه، در مکتب شناخت حقیقتها و نزد معلم عشق، تمام تلاش خود را به کار بگیر تا روزی به مقام پختگی و کمال برسی.
دست از مس وجود چو مردان ره بشوی
تا کیمیای عشق بیابی و زر شوی
مانند رهروان واقعی راه حق، از وجود بیارزش و مادی خود که همچون مس است دست بکش، تا به کمک کیمیا و نیروی معجزهگر عشق الهی، خالص و گرانبها مانند طلا بشوی.
خواب و خورت ز مرتبه خویش دور کرد
آن گه رسی به خویش که بی خواب و خور شوی
پرداختن بیش از حد به نیازهای مادی مانند خوردن و خوابیدن، تو را از جایگاه والای انسانیات دور کرده است؛ تو تنها زمانی به مقام اصلی و کمال خود میرسی که از این وابستگیهای جسمانی رها شوی.
گر نور عشق حق بر دل و جانت اوفتد
بالله کز آفتاب فلک خوبتر شوی
به خدا سوگند، اگر پرتو نور عشق پروردگار در دل و جان تو بتابد، به چنان کمالی دست مییابی که از خورشید آسمان هم درخشانتر و ارزشمندتر خواهی شد.
یک دم غریق بحر خدا شو گمان مبر
کز آب هفت بحر به یک موی تر شوی
برای لحظهای در دریای عشق و معرفت الهی غرق شو و نگران نباش؛ زیرا با این کار، از تعلقات و آلودگیهای مادی دنیا (هفت دریا) حتی به اندازه یک تار مو هم آسیب نمیبینی.
از پای تا سرت همه نور خدا شود
در راه ذوالجلال چو بی پا و سر شوی
اگر در راه خداوندِ با عظمت، از وجود و هستی خود بگذری و فداکاری کنی، تمام وجود تو از سر تا پا غرق در نور الهی خواهد شد.
وجه خدا اگر شودت منظر نظر
زین پس شکی نماند که صاحب نظر شوی
اگر هدف و کانون توجه تو در زندگی تنها ذات پروردگار باشد، شک نداشته باش که به مقام بصیرت، آگاهی و شناخت حقیقی دست پیدا میکنی.
بنیاد هستی تو چو زیر و زبر شود
در دل مدار هیچ که زیر و زبر شوی
اگر اساس زندگی مادی و غرور تو نابود شد، در دلت هیچ ترس و اندوهی راه نده؛ زیرا این نابودیِ مادیات، مقدمهای برای رسیدن به تکامل و دگرگونیِ معنوی است.
گر در سرت هوای وصال است حافظا
باید که خاک درگه اهل هنر شوی
ای حافظ، اگر آرزوی رسیدن به پروردگار را در سر داری، باید در پیشگاه عارفان و انسانهای کمالیافته بسیار فروتن و متواضع باشی.