دلیل استفاده از زهکش برای پایداری دیواره ها و ترانشه ها چیست؟
دلیل استفاده از زهکش برای پایداری دیوارهها و ترانشهها به نقش مخرب آب برمیگردد:
۱ تخلیه آب اضافی و کاهش وزن:
زهکشی با هدف «تخلیه آب اضافی» انجام میشود. آب ورودی به خاک باعث سنگین شدن توده خاک و سنگ میشود و با تخلیه آن، بار اضافی از روی دیوارهها برداشته میشود.
۲ جلوگیری از خمیری شدن خاک و وقوع لغزش:
اگر رطوبت در خاکها از حد معینی بیشتر شود، خاک به حالت خمیری درآمده و تحت تأثیر وزن خود روان میشود. پدیده لغزش در دامنهها و ترانشهها، بهویژه در ماههای مرطوب سال، ناشی از این پدیده است. بنابراین، زهکش با خارج کردن آب، مانع از خمیری شدن خاک و لغزش آن میشود.
۳ مقابله با ناپایداری ناشی از آبهای زیرزمینی:
بخش بزرگی از مشکلات و عوامل مهم ناپایداری در تونلها و ترانشهها، ناشی از برخورد با آبهای زیرزمینی است. زهکش دقیقاً همان ابزاری است که این آبهای زیرزمینی مزاحم را هدایت و دور میکند.
نکته تکمیلی
از نظر مهندسی، آب موجود در منافذ خاک فشاری به نام «فشار آب منفذی» ایجاد میکند که باعث میشود ذرات خاک از هم فاصله بگیرند و مقاومت برشی یا اصطکاک آنها کم شود. زهکشی این فشار را از بین میبرد و ذرات خاک را دوباره محکم در کنار هم نگه میدارد.
به طور خلاصه، زهکش آب را که عامل اصلی سنگینی، خمیری شدن و از بین رفتن مقاومت خاک در ترانشههاست، مهار میکند.