جواب سوال متن صفحه 24 درس 2 جغرافیا دوازدهم (مدیریت شهر و روستا)

دلایل مصرف بالای انرژی در شهرها

تمرکز شدید جمعیت در یک مساحت محدود، نیاز به تأمین و مصرف مداوم انرژی را به شدت افزایش می‌دهد. در شهرها، خانه‌ها، ادارات، بیمارستان‌ها و مجتمع‌های تجاری متراکم هستند و همگی برای روشن ماندن، گرمایش، سرمایش و پمپاژ آب به برق و سوخت‌های فسیلی وابسته‌اند.

فعالیت‌های بالابرنده مصرف انرژی

مهم‌ترین فعالیت‌هایی که در شهرها انرژی زیادی می‌بلعند عبارت‌اند از:

• حمل‌ونقل و ترافیک شهری: تردد روزانه میلیون‌ها خودروی شخصی، اتوبوس‌ها و مترو برای جابه‌جایی مسافران و کالاها.
• بخش خانگی و تجاری: استفاده مستمر از سیستم‌های تهویه مطبوع (کولرها و شوفاژها)، روشنایی شبانه‌روزی معابر، مجتمع‌ها و تابلوهای تبلیغاتی، و کارکرد دائم لوازم الکترونیکی.
• فعالیت‌های صنعتی و کارگاهی: استقرار کارخانه‌ها، صنایع تبدیلی و کارگاه‌های تولیدی در حاشیه یا داخل بافت شهرها که موتور محرک اقتصاد شهر هستند اما سوخت و برق فراوانی نیاز دارند.

راه‌های ایجاد آلودگی توسط شهرنشینی

توسعه بی‌رویه شهرها از چندین طریق چرخه‌های طبیعی محیط‌زیست را مختل می‌کند:

• آلودگی هوا: ناشی از احتراق سوخت‌های فسیلی در خودروها، دودکش کارخانه‌ها و سیستم‌های گرمایشی منازل.
• آلودگی منابع آب: سرازیر شدن حجم عظیمی از فاضلاب‌های خانگی، بیمارستانی و صنعتی (گاهی تصفیه‌نشده) به رودخانه‌ها، دریاچه‌ها و سفره‌های آب زیرزمینی.
• آلودگی خاک: تولید انبوه زباله‌های شهری (پسماندهای پلاستیکی، الکترونیکی و شیمیایی) و انباشت یا دفن غیراصولی آن‌ها در اطراف شهرها.
• آلودگی‌های صوتی و بصری: سروصدای مداوم ترافیک و ساخت‌وساز، در کنار از بین رفتن چشم‌اندازهای طبیعی به دلیل انبوه ساختمان‌های سیمانی و تبلیغات شهری.

میزان تخریب در کلان‌شهرها

تخریب و آلودگی محیط‌زیست در شهرهای بزرگ و کلان‌شهرها به مراتب بیشتر و بحرانی‌تر است. دلایل اصلی این موضوع شامل موارد زیر است:

• تولید آلاینده فراتر از ظرفیت طبیعت: تراکم میلیونی جمعیت و خودروها باعث می‌شود میزان تولید آلاینده‌ها بسیار بیشتر از ظرفیت خودپالایی (تصفیه طبیعی) محیط آن منطقه باشد.
• تخریب گسترده پوشش گیاهی: در کلان‌شهرها برای توسعه خیابان‌ها، بزرگراه‌ها و شهرک‌های جدید، بخش عظیمی از زمین‌های کشاورزی، باغ‌ها و جنگل‌های حومه شهر نابود می‌شود و به بافت سیمانی و آسفالت تغییر کاربری می‌دهد.
• پدیده جزیره گرمایی: سطوح آسفالت، بتن و ساختمان‌های متراکم در کلان‌شهرها گرما را در خود حبس می‌کنند و دمای شهر را نسبت به حومه آن به شکل محسوسی بالاتر می‌برند.