اجرای نمایش
قسمت هایی از رسالۀ مقیم و مسافر را انتخاب کنید، به صورت نمایش در کلاس اجرا کنید و نتیجه گیری کنید که نویسندۀ رساله موافق مشروطه است یا مخالف آن؟
برای این فعالیت که نیازمند اجرای کلاسی است، یک نمایشنامه کوتاه و جذاب بر اساس مفاهیم اصلی «رساله مقیم و مسافر» (نوشته حاج آقا نورالله نجفی اصفهانی) برایت آماده کردهام.
این متن را میتوانید به صورت دو نفره در کلاس اجرا کنید:
نمایشنامه: گفتوگوی مقیم و مسافر درباره مشروطه
شخصیتها:
(صحنه: مقیم در حال مطالعه است که مسافر از راه میرسد. با هم سلام و احوالپرسی میکنند.)
مقیم: ای دوست مسافر! رسیدنت به خیر. این روزها همه جا، از کوچه و بازار تا مساجد، صحبت از «مشروطه» و «دارالشورا» است. ذهنم درگیر شده؛ آیا این حرفها با دین و شریعت ما تضادی ندارد؟ برخی میگویند مشروطه قانونی سوغات فرنگ است و با دین ما جور درنمیآید!
مسافر: برادر مقیم! اشتباه به عرض شما رساندهاند. اتفاقاً اساس مشروطه چیزی جز رفع ظلم، دفع ستمگری حکام و اجرای عدالت در مملکت نیست. مگر دین اسلام ما را به عدالتخواهی و مقابله با ظلم دستور نداده است؟
مقیم: قطعاً همینطور است. دین ما مدافع سرسخت عدالت است. اما چگونه میخواهند این عدالت را برقرار کنند در حالی که قدرت در دست شاه و درباریان مستبد متمرکز است و جان و مال مردم در امان نیست؟
مسافر: راهکار دقیقاً همین مشروطه است! قدرت پادشاه اگر بدون محدودیت و قانون باشد، به استبداد و لجامگسیختگی ختم میشود. مشروطه یعنی با ایجاد عدالتخانه و مجلس نمایندگان (دارالشورا)، قدرت و اختیارات پادشاه محدود شود. مجلس برای این است که بر کارها نظارت کند تا قوانین اسلامی به درستی و به دور از ملاحظات شخصی اجرا گردد.
مقیم: (با چهرهای روشن و قانعشده) عجب! اگر معنای مشروطیت این است که جلوی خودکامگی پادشاهان گرفته شود و قانون الهی و عدالت در جامعه پیاده گردد، پس نهتنها با دین مخالف نیست، بلکه برای حفظ مملکت از فساد درباریان واجب است!
نتیجهگیری فعالیت
پس از اجرای این نمایش، میتوانی این نتیجهگیری را برای همکلاسیها و استادت بیان کنی: