شاه کلید نکات
شاه کلید سوال
عامل جابه جایی تعادل چیست؟
یافته های من: ......................................................................
* بیشتر واکنش ها برگشت پذیر هستند.
* در شرایط خاص واکنش برگشت پذیر می تواند تعادلی باشد.
* سرعت واکنش رفت و برگشت
* واکنش های گرماده و گرماگیر
* تعادل پویا (دینامیک)
توسعه و کاربرد
1 با توجه به اینکه بسیاری از واکنش های شیمیایی تعادلی هستند، برای تولید فراورده بیشتر در صنعت، با استفاده از یافته های خود چه پیشنهادی دارید؟
برای افزایش بازده و تولید فراورده بیشتر در واکنش‌های تعادلی صنعتی، بر اساس اصل لوشاتلیه می‌توان راهکارهای زیر را به کار گرفت:
خارج کردن مداوم فراورده‌ها از ظرف واکنش: با جداسازی پیوسته فراورده‌های تولیدشده (از طریق میعان، تقطیر یا ته‌نشینی)، سامانه برای جبران آن پیوسته در جهت رفت (تولید فراورده بیشتر) پیش می‌رود.
افزایش غلظت واکنش‌دهنده‌ها: با تزریق مداوم واکنش‌دهنده‌های ارزان‌تر و در دسترس به ظرف واکنش، تعادل طبق اصل لوشاتلیه به سمت مصرف آنها و تولید فراورده بیشتر جابه‌جا می‌شود.
تنظیم بهینه دما با توجه به گرماده یا گرماگیر بودن واکنش:
در واکنش‌های گرماگیر (\(\Delta H > 0\))، افزایش دمای محیط تعادل را به سمت راست و تولید بیشتر سوق می‌دهد.
در واکنش‌های گرمازا (\(\Delta H < 0\))، کاهش دما یا انتخاب یک «دمای بهینه» (برای حفظ سرعت و بازده به طور هم‌زمان) توصیه می‌شود.
تنظیم فشار سامانه (در واکنش‌های گازی): اگر تعداد مول‌های گازی در سمت فراورده‌ها کمتر از واکنش‌دهنده‌ها باشد، با افزایش فشار، سامانه به سمت تولید فراورده بیشتر هدایت می‌شود.
استفاده از کاتالیزور مناسب: کاتالیزور اگرچه موقعیت تعادل را تغییر نمی‌دهد، اما سرعت رسیدن به حالت تعادل را به شدت افزایش داده و فرایند را اقتصادی‌تر می‌کند.
1736019749.png)
