جواب جمع آوری اطلاعات صفحه 96 درس 6 زمین شناسی (زمین شناسی و سازه های مهندسی)

ژئوفیزیک، علم اندازه‌گیری و تفسیر خواص فیزیکی زمین است. در این روش، ما به دنبال «بی‌هنجاری‌ها» (ناهنجاری‌ها) می‌گردیم. یعنی به دنبال جاهایی هستیم که خواص فیزیکی زمین (مثل جاذبه، مغناطیس یا مقاومت الکتریکی) با مناطق اطرافش فرق دارد. این تفاوت‌ها به ما نشان می‌دهد که زیر زمین چه خبر است!

انواع روش‌های ژئوفیزیکی و کاربرد آن‌ها:

۱  روش مغناطیسی (مغناطیس‌سنجی)

نحوه کار: اندازه‌گیری تغییرات میدان مغناطیسی زمین در مناطق مختلف.

کاربرد در پروژه‌ها: برای پیدا کردن سنگ‌ها و کانسارهایی که خاصیت مغناطیسی دارند. (مثلاً پیدا کردن معادن بزرگ آهن که حاوی کانی مگنتیت هستند).

۲ روش گرانی‌سنجی (گرانشی)

نحوه کار: اندازه‌گیری تغییرات بسیار کوچکِ شدت میدان گرانش (جاذبه) زمین.

کاربرد در پروژه‌ها: تشخیص تفاوت چگالی (سنگینی) سنگ‌ها در اعماق زمین. مثلاً برای پیدا کردن توده‌های بسیار متراکم و سنگین (مثل برخی کانسارهای فلزی) یا برعکس، توده‌های سبک‌تر (مثل گنبدهای نمکی که در پروژه‌های اکتشاف نفت مهم‌اند).

۳ روش الکتریکی (مقاومت‌سنجی)

نحوه کار: جریان برق را به داخل زمین می‌فرستند و میزان مقاومت الکتریکی یا رسانایی لایه‌های مختلف خاک و سنگ را اندازه می‌گیرند.

کاربرد در پروژه‌ها: از آنجا که آب رسانای خوبی برای برق است، این روش بهترین راه برای شناسایی منابع آب زیرزمینی (سفره‌های آبدار) است. همچنین برای پیدا کردن کانسارهای سولفیدی کاربرد دارد.

۴ روش لرزه‌ای (لرزه‌نگاری)

نحوه کار: ایجاد امواج لرزه‌ای (مصنوعی یا طبیعی) و ثبت بازتاب این امواج از لایه‌های مختلف اعماق زمین.

کاربرد در پروژه‌ها: این روش پیشرفته‌ترین راه برای تعیین ساختار لایه‌های زیرسطحی، پیدا کردن گسل‌ها و چین‌خوردگی‌هاست. بیشترین کاربرد آن در صنعت نفت و گاز برای پیدا کردن مخازن هیدروکربنی پنهان در اعماق زمین است.