شاه کلید نکات
شاه کلید سوال
با مقایسه نقشه زمین شناسی (شکل 6-7) و نقشه پهنه بندی ایران (7-7)، بگویید کدام یک از پهنه های زمین شناسی ایران تقریبا فاقد سنگ های آذرین می باشند؟
وقتی این دو نقشه رو روی هم قرار میدیم و با دقت به راهنمای رنگها در نقشه زمینشناسی (که سنگهای آذرین با رنگهای خاصی مثل قرمز یا صورتی برای سنگهای آذرین درونی و بیرونی مشخص میشن) نگاه میکنیم، میبینیم که در برخی از پهنهها، اثری از این رنگها نیست (یا بسیار بسیار کم است).
پهنه کپهداغ (در شمال شرق ایران) یکی از واضحترین نمونههاست. این پهنه عمدتاً از سنگهای رسوبی انباشته شده (که در دورههای مختلف زمینشناسی بدون فعالیتهای آتشفشانی قابل توجهی روی هم قرار گرفتهاند) تشکیل شده است و تقریباً فاقد سنگهای آذرین (چه درونی و چه بیرونی) است.
همچنین اگر دقت کنی، پهنه زاگرس (به خصوص بخش رسوبی و چینخوردهی آن، نه زاگرس مرتفع که نزدیکتر به خط درز است) نیز عمدتاً پوشیده از ضخامت عظیمی از سنگهای رسوبی است که در طول میلیونها سال در بستر دریاها (مثل اقیانوس تتیس) روی هم انباشته شدهاند و به دلیل شرایط خاص زمینشناسیشان، فعالیتهای آتشفشانی و ماگمایی در آنها رخ نداده است. به همین دلیل، سنگهای آذرین در این قسمتها بسیار نادر هستند یا اصلاً وجود ندارند.
پس به عنوان یک جمعبندی دقیق و استراتژیک از مقایسه این دو نقشه:
دو پهنهی «کپهداغ» (در شمال شرق) و «زاگرس چینخورده» (در غرب و جنوب غرب)، پهنههایی هستند که تقریباً فاقد سنگهای آذرین میباشند و ساختار آنها عمدتاً رسوبی است.
1736019749.png)
