تا اینجای داستان، برادران یوسف چند گناه دنباله دار مرتکب شدند؟
بررسی این سه درس به ما نشان میدهد که چطور یک گناه ریشهای، منجر به مجموعهای از گناهان دنبالهدار میشود که هر کدام بدتر از قبلی است.
بر اساس این سه درس، گناهان دنبالهدار برادران یوسف تا اینجای داستان عبارتند از:
۱ گناه ریشهای (حسادت): (موضوع درس اول) این گناه، ریشهی تمام گناهان بعدی بود که عقل آنها را از کار انداخت.
۲ توطئه و نقشه برای آسیب زدن: آنها دور هم جمع شدند و برای حذف برادرشان نقشه کشیدند (توطئه).
۳ فریبکاری و دروغ اول (به پدر): برای جدا کردن یوسف از پدرشان، به دروغ گفتند که «خیرخواه» او هستند و میخواهند او را برای «گشت و گذار و بازی» ببرند.
۴ ظلم، خشونت و پیمانشکنی: (در درس دوم) به جای مراقبت، با یوسف رفتار خشونتآمیز داشتند، او را تهدید کردند، پیراهنش را به زور درآوردند و او را بیرحمانه در چاه انداختند.
۵ صحنهسازی و دروغ دوم (برای پوشاندن گناه): (در درس دوم و سوم) برای اینکه دروغشان را واقعی جلوه دهند، حیوانی را کشتند و پیراهن یوسف را به خون آغشته کردند.
۶ دروغ بزرگ و تهمت (به گرگ): به پدرشان دروغ گفتند که «گرگ یوسف را خورده است.»
۷ دروغ سوم (برای توجیه): برای اینکه دروغشان را محکمتر کنند، دروغ دیگری ساختند و گفتند که «رفته بودیم مسابقه» و یوسف را کنار وسایل گذاشته بودیم.
۸ ریاکاری و مظلومنمایی: (در درس سوم) با «گریه دروغین» سعی کردند پدرشان را فریب دهند تا حرفشان را باور کند.
۹ دروغ چهارم (به کاروانیان): (در درس سوم) وقتی کاروان یوسف را پیدا کرد، برادران جلو رفتند و دروغ جدیدی گفتند: «این نوجوان برده ماست.»
۱۰ تهدید به قتل (برای اجبار به سکوت): (در درس سوم) یوسف را تهدید کردند که اگر اعتراف نکند برده آنهاست، او را همانجا خواهند کشت.
۱۱ فروختن انسان آزاد (به عنوان برده): (در درس سوم) در نهایت، برادر خود را به مبلغ کمی به عنوان برده فروختند تا او را دور کنند.
همانطور که امام زین العابدین (ع) در درس سوم فرمودند، وقتی انسان دروغ کوچکی بگوید، به گفتن دروغ بزرگ هم جرئت پیدا میکند؛ و این دقیقاً ماجرای برادران یوسف بود.