همان گونه که می دانید پیامبران الهی برای تغییر «فرهنگ غیرالهی» و شرکآلود مبعوث شدهاند تا آنرا به «فرهنگ توحیدی» و خدامحور تبدیل کنند. پیامبراکرم (ص) نیز این رسالت را به عهده داشت تا «فرهنگ جاهلیت» را به «فرهنگ توحیدی» تغییر دهد. به نظر شما «فرهنگ جاهلیت» قبل از بعثت پیامبر عزیز اسلام چه ویژگی هایی داشت؟ و کدامیک از این ویژگیها با وجود تلاش پیامبراعظم (ص) تا پس از رحلت ایشان ادامه یافت؟ چرا؟
فرهنگ جاهلیت قبل از بعثت پیامبر (ص) در لایههای بنیادین خود (عقاید و ارزشها) بر پایه شرک و بتپرستی، و در بخش هنجارها بر اساس تعصبات کورکورانه قبیلهای و بیعدالتی استوار بود.
تلاش پیامبر (ص) برای از بین بردن این ویژگیها، در واقع ایجاد یک «تحول فرهنگی» بزرگ بود که ریشهها و ارزشهای بنیادی جامعه را دگرگون کرد. اما دلیل ادامه یافتن برخی از این ویژگیهای جاهلی پس از رحلت ایشان را میتوان با مفاهیم زیر تحلیل کرد:
کندی تغییر در فرهنگ غیرمحسوس: باورها، عقاید و تعصبات جاهلی جزو لایههای عمیق و غیرمحسوس فرهنگ بودند که بسیار ریشهدارتر هستند و تغییر کامل آنها برخلاف بخشهای ملموس، سالها طول میکشد و روندی بسیار کند دارد.
مقاومت فرهنگی: بر اساس این اصل، پذیرفتن یک تغییر عمیق یا مقاومت در برابر آن، در تمام افراد و اجزای جامعه به یک اندازه و شکل نیست. به همین دلیل، بخشهایی از جامعه در برابر این تحول بزرگ مقاومت کرده و برخی از هنجارها و باورهای گذشته خود را پنهان کرده یا ادامه دادند.