اگر چه عدالت، همواره مورد توجه و علاقۀ انسان ها بوده است؛ ولی برای همۀ دیدگاه هایی که دربارۀ آن سخن می گویند، اهمیت یکسانی ندارد. برخی دیدگاه ها، عدالت را اساسی ترین ارزش یا یکی از اساسی ترین ارزش ها می دانند ولی برای برخی دیگر، عدالت از آن جهت اهمیت می یابد که وسیله ای برای تحقق ارزشهای دیگر است؛ مثلاً عدالت را مقدمۀ دستیابی به رفاه مادی یا آزادی می دانند و برای رسیدن به رفاه و آزادی، خواهان عدالت هستند.
دربارۀ جایگاه عدالت در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تحقیق کنید و بر این اساس، وضعیت عدالت آموزشی در ایران امروز را نقد و ارزیابی کنید.
جایگاه عدالت در قانون اساسی و ارزیابی وضعیت عدالت آموزشی به شرح زیر است:
جایگاه عدالت در قانون اساسی: در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، عدالت صرفاً یک ابزار یا وسیله نیست، بلکه یکی از اساسیترین و بنیادینترین ارزشهاست. در این قانون، تأمین حقوق همهجانبه افراد و رفع تبعیضات ناروا برای ایجاد امکانات عادلانه در تمام زمینههای مادی و معنوی، وظیفه دولت دانسته شده است. در زمینه آموزش نیز، قانون اساسی (اصل سیام) دولت را موظف کرده است که وسایل آموزش و پرورش رایگان را برای همه ملت تا پایان دوره متوسطه فراهم سازد تا «فرصتهای برابر» برای رشد همه افراد ایجاد شود.
نقد و ارزیابی عدالت آموزشی در ایران امروز: با وجود تلاشها و دستاوردهای بسیار در زمینه گسترش فضاهای آموزشی و سوادآموزی در کشور، هنوز تا تحقق کامل عدالت آموزشی فاصله وجود دارد. وجود مدارس متنوع با کیفیتها و هزینههای متفاوت (مانند مدارس غیرانتفاعی خاص) و همچنین کمبود امکانات آموزشی در برخی مناطق محروم و حاشیهای، سبب شده است تا نقطه شروع رقابت برای همه دانشآموزان برابر نباشد. این نابرابری در امکانات، میتواند به بازتولید نابرابریهای اجتماعی منجر شود؛ زیرا دانشآموزان مناطق برخوردار، بخت بیشتری برای موفقیت در رقابتهای علمی و کسب جایگاههای برتر شغلی در آینده دارند. برای رفع این مشکل، جامعه باید به سمت توزیع عادلانهتر امکانات آموزشی و ارتقای کیفیت مدارس دولتی حرکت کند.