دیدگاه این سه دسته فلاسفه را با یکدیگر مقایسه کنید و ببینید کدام یک امتیازات بیشتری دارد؟
دیدگاه دسته اول امتیازات بیشتری دارد، زیرا غایتمندی جهان را به درستی و بدون تناقض تبیین میکند.
در بررسی و مقایسه این سه دیدگاه:
دسته اول: با اثبات خداوند به عنوان علت نخستین، معتقدند حوادث جهان در جهت یک هدف و غایت از پیش تعیینشده قرار دارند و جهان به سوی کمالِ خود در حرکت است.
دسته دوم: با انکار خداوند، هدفمندی و غایتمندی زنجیره حوادث را نیز انکار کرده و حتی فرایندهای تکاملی جهان را کاملاً اتفاقی میدانند.
دسته سوم: با وجود انکار خداوند، معتقدند جهان به سمت یک هدف و غایت برتر در حرکت است و روز به روز کاملتر میشود.
دیدگاه دسته سوم دچار تناقض است و مورد نقد قرار میگیرد؛ زیرا پذیرش هدف و غایت برای پدیدههای جهان، تنها در صورتی ممکن است که این هدف پیش از پیدایش اشیا توسط یک آفریننده و خداوند حکیم تعیین شده باشد. بنابراین، دیدگاه دسته اول معتبرترین و منطقیترین دیدگاه است.