شاه کلید نکات
شاه کلید سوال
1 با توجه به مقدار گشتاور دو قطبی هر ماده، موارد زیر را توجیه کنید.
آ انحلال استون در آب
ب انحلال یُد در هگزان
پ حل نشدن هگزان در آب
آ
آب و استون، هر دو از مولکول های قطبی تشکیل شده اند از این رو استون در آب حل می شود.
ب
ید و هگزان مولکول هایی غیر قطبی هستند، به همین دلیل با یکدیگر حل شده و یک محلول همگن بوجود می آید.
پ
چون هگزان ناقطبی است، نمی تواند بر پیوندهای قطبی مولکول های آب غلبه کند؛ از این رو هگزان در آب حل نمی شود و یک مخلوط ناهمگن پدید می آید.
2 آیا جملۀ « شبیه، شبیه را حل می کند» درست است؟ توضیح دهید.
بله؛ تجربه و آزمایش نشان می دهد که حل شونده های قطبی در حلال های قطبی و حل شونده های ناقطبی در حلال های ناقطبی بهتر حل می شوند.
3 آزمایش ها نشان می دهند که فرایند انحلال هنگامی منجر به تشکیل محلول می شود که:
(میانگین جاذبه ها در حلال خالص و حل شوندۀ خالص) < (جاذبه های حل شونده با حلال در محلول)
با این توصیف با توجه به شکل زیر، به پرسش های مطرح شده پاسخ دهید.
آ نیروهای بین مولکولی در هریک از چه نوعی است؟ چرا؟
ب در مربع زیر علامت < یا > قرار دهید.
پ چرا شیمی دان ها انحلال اتانول در آب را انحلال مولکولی می نامند؟ توضیح دهید.
آ
چون هم در مولکول آب و هم در مولکول اتانول پیوند هیدروژنی وجود دارد، در محلول این دو نیز میان ملکول های آب و اتانول پیوند هیدروژنی برقرار می شود.
ب
لازمه انحلال اتانول در آب، شکسته شدن پیوند هیدروژنی میان مولکول های «اتانول – اتانول» و «آب – آب» است و چون اتانول در آب حل می شود می توان نتیجه گرفت که در مجموع انرژی حاصل از تشکیل پیوند هیدروژنی جدید میان مولکول های آب و اتانول توانسته است پیوند های هیدروژنی اولیه را بشکند. یعنی میانگین انرژی پیوند «آب – اتانول» از میانگین انرژی پیوند «آب – آب» و «اتانول – اتانول» بیشتر است و چون دمای جوش آب از اتانول بیشتر است می توان گفت انرژی پیوند هیدروژنی در مولکول های آب از انرژی پیوند هیدروژنی در مولکول های اتانول بیشتر است؛ بنابراین:
پ
با انحلال اتانول در آب، ساختار مولکولی اتانول دچار تغییر نمی شود، بلکه مولکول های اتانول میان مولکول های آب پراکنده می شود.
1736019749.png)
