شاه کلید نکات
شاه کلید سوال
الف چگونگی ایجاد صوت توسط دیاپازون را توضیح دهید.
ب به نظر شما چه سازو ِ کاری موجب صدای وز وز حشرات هنگام پرواز می شود؟
الف در دیاپازون، وقتی شاخه ها با ضربه ای به دیاپازون به ارتعاش در می آیند، دو شاخه آن در خلاف جهت یکدیگر به ارتعاش در می آیند. اگر شاخه ها از هم دور شوند هر شاخه لایه هوای مجاور خود را متراکم می کند (شکل الف) و اگر شاخه ها به هم نزدیک شوند، هر شاخه لایه هوای مجاور خود را منبسط می کند (شکل ب) در لایه های متراکم، چگالی و در نتیجه فشار هوا نسبت به قبل از ارتعاش دیاپازون اندکی زیاد می شود، در حالی که در لایه های منبسط، چگالی و در نتیجه فشار هوا نسبت به قبل از ارتعاش دیاپازون اندکی کم می شود. این تراکم ها و انبساط ها متناوبا تولید شده و در هوا حرکت می کنند و بدین ترتیب مانند آنچه در متن درس آمده است یک موج صوتی راه می افتد.
ب حشرات هنگام پرواز بال هایشان را در هر ثانیه صدهابار تکان می دهند. بال حشرات مانند صفحه مرتعشی است و نشان داده شده هر صفحه با ارتعاش به حد کافی زیاد (بیش از 16 بار در ثانیه) صوتی با ارتفاع معیتی را ایجاد می کند. سازوکار ایجاد این صوت مانند همان است که در ارتعاش دیافراگم بلندگو و نیز در توضیح ایجاد صوت در دیاپازون گفتیم.
1736019749.png)
