شاه کلید نکات
شاه کلید سوال
قدیمی ترین قنات جهان، در کدام استان کشور قرار دارد و نام آن چیست؟
قنات قصبه (کاریز گناباد) یا کاریز کیخسرو عمیق ترین و قدیمی ترین کاریز جهان است. آن گونه که از منابع کهن و همچنین سفرنامه ناصر خسرو و منابع شفاهی بر می آید آن را کاریز کیخسرو می گفته اند.
حدود 40000 رشته قنات در کشور ما وجود دارد. بیشترین تعداد قنات، در کدام یک از شش حوضه آبریز اصلی ایران حفر شده اند؟ دلیل آن چیست؟
بیشترین تعداد قنات در حوضه آبریز فلات مرکزی حفر شدهاند. دلیل این تمرکز در ذیل آمده است:
کمبود بارندگی و تبخیر بالا: فلات مرکزی ایران منطقهای خشک و نیمهخشک است. در این مناطق، تبخیر به قدری شدید است که آبهای سطحی (مثل رودخانهها) به سرعت از بین میروند. قنات با هدایت آب در کانالهای زیرزمینی، مانع از تبخیر آب میشود.
شرایط زمینشناسی (آبرفتها): این حوضه دارای دشتهای وسیع آبرفتی در پای کوههاست. این آبرفتها مثل یک اسفنج بزرگ، آب ناشی از بارشهای کوهستانی را در خود ذخیره میکنند و بستر مناسبی را برای حفر قنات فراهم میآورند.
نیاز حیاتی به آب برای کشاورزی و سکونت: از آنجا که در مرکز ایران منابع آب سطحی دائمی بسیار کم است، مردم برای بقا و توسعه کشاورزی مجبور بودند به منابع زیرزمینی تکیه کنند و قنات، پایدارترین راه برای رسیدن به این منابع بود.
1736019749.png)
