برای اندازه گیری مقدار مواد جامد معلق در آب مانند مواد آلی، غیرآلی یا معدنی از TDS (Total Dissolved Solid) استفاده می شود که اگر مقدار آن در واحد آب زیاد باشد منجر به کاهش کیفیت آب می شود. لازم به ذکر است که مقدار TDS استاندارد در آب آشامیدنی باید در بازه 20 تا 90 ppm باشد و افزایش یا کاهش مقدار آن مشکلات متعددی را برای سلامت انسان به همراه خواهد داشت. یکی از اشتباهات رایج درباره کیفیت آب این است که اغلب افراد TDS را با سختی کل آب TH، برابر می دانند. لازم به ذکر است که سختی آب به معنای مقدار ترکیبات کربناتی و غیرکربناتی کلسیم و منیزیم و سایر فلزات سنگین در آب می باشد، درحالی که TDS به مقدار کل مواد آلی و غیرآلی موجود در آب گفته می شود. در مورد طرز کار دستگاه سنجش TDS مطالبی جمع آوری کنید و کیفیت آب مدرسه را با دوستان خود تعیین نمایید.
طرز کار دستگاه سنج TDS (TDS Meter)
دستگاه سنجش TDS (که گاهی به اشتباه در بازار به آن سختیسنج میگویند) بر پایه اصل هدایت الکتریکی (Electrical Conductivity یا EC) کار میکند.
مبنای علمی: آب کاملاً خالص (آب مقطر) رسانای بسیار ضعیف جریان برق است. اما هرچه مقدار مواد معدنی، نمکها و یونهای محلول (مانند کلسیم، منیزیم، سدیم و کلر) در آب بیشتر باشد، رسانایی الکتریکی آن افزایش مییابد.
عملکرد دستگاه: این دستگاه دارای دو الکترود (حسگر) است. وقتی این الکترودها را داخل آب قرار میدهید، دستگاه یک ولتاژ الکتریکی کوچک بین آنها ایجاد میکند و میزان جریان عبوری را میسنجد.
محاسبه: دستگاه با اندازهگیری مقاومت الکتریکی آب، میزان هدایت الکتریکی را محاسبه کرده و با استفاده از یک ضریب تبدیل ریاضی، آن را به مقدار TDS بر حسب ppm (قسمت در میلیون) تبدیل میکند و روی صفحه نمایش دیجیتال نشان میدهد.
راهنمای انجام آزمایش: تعیین کیفیت آب مدرسه
برای انجام این فعالیت با دوستانتان، مراحل زیر را طی کنید:
۱ تهیه نمونه: یک لیوان کاملاً تمیز (ترجیحاً شیشهای) را با آب شیر مدرسه پر کنید.
۲ آمادهسازی دستگاه: درپوش محافظ دستگاه TDS متر را بردارید و با فشردن دکمه ON آن را روشن کنید.
۳ اندازهگیری: قسمت پایین دستگاه (بخش الکترودها) را به اندازه مشخص شده (معمولاً ۲ تا ۳ سانتیمتر) داخل لیوان آب قرار دهید. دستگاه را کمی در آب تکان دهید تا حبابهای هوا از اطراف الکترودها خارج شوند.
۴ قرائت عدد: چند ثانیه صبر کنید تا عدد روی صفحه نمایش دیجیتال ثابت شود. این عدد، مقدار TDS آب مدرسه شما بر حسب ppm است.
۵ نتیجهگیری: حالا عدد به دست آمده را با بازه استاندارد ذکر شده در کتاب (۲۰ تا ۹۰ ppm) یا استانداردهای جهانی مقایسه کنید تا متوجه شوید آب مدرسه شما در چه سطح کیفیتی قرار دارد. (هرچه این عدد به بازه استاندارد نزدیکتر باشد، آب کیفیت مطلوبتری برای آشامیدن دارد).